Hindistan’ın güneyindeki Madurai kentinde yaşayan 16 yaşındaki bir gencin sol göz kapağında başlayan ağrısız şişlik, tıp literatürüne geçecek sıra dışı bir vakayı ortaya çıkardı. Başlangıçta sıradan bir cilt veya göz kapağı lezyonu sanılan kitleden sert ve beyaz iki ucun dışarı doğru belirmesi üzerine doktorlar detaylı inceleme başlattı. Aravind Göz Hastanesi’nde yapılan tetkikler sonucunda, gencin göz kapağının iç kısmında tam gelişmiş bir köpek dişinin büyüdüğü belirlendi.
Ophthalmology dergisinde yayımlanan vaka raporuna göre, hastanın geçmişinde göze yönelik herhangi bir travma veya kaza öyküsü bulunmuyordu. Çekilen bilgisayarlı tomografi (BT) taramasında, göz çukuru tavanından (orbita) başlayarak çevre dokulara doğru uzanan; kron ve kök yapısı tamamen belirginleşmiş kemik yoğunluğunda bir kitle tespit edildi. Cerrahi operasyonla çıkarılan parçanın tamamen olgunlaşmış bir diş olduğu teyit edildi.
Ektopik diş nedir ve vücutta nerelerde görülebilir?
Tıpta dişlerin ağız boşluğu içindeki normal anatomik dizilimi yerine farklı doku ve organlarda gelişmesi durumuna “ektopik diş” adı veriliyor. Bu durum normal diş diziliminden bir dişin sapmasıyla oluşabileceği gibi, fazladan gelişen (artı) dişler şeklinde de ortaya çıkabiliyor.
Ektopik diş vakaları tıp tarihinde nadir de olsa genellikle şu bölgelerde rapor ediliyor:
- Yanak kemiği arkasındaki maksiller sinüs boşluğu
- Burun boşluğu ve damak kubbesi
- Çene kemiği eklemleri ve çene ucu
- Göz çukuru tabanı ve çevresi
Vakaların bir kısmı yıllarca hiçbir belirti vermezken, kimi hastalarda bulundukları bölgeye baskı yaparak kronik ağrı, şişlik, enfeksiyon veya baş ağrısına yol açabiliyor.
Tıp literatüründeki ilk üst göz çukuru vakası
Hindistan’daki bu vakayı benzersiz kılan unsur ise dişin doğrudan göz çukurunun üst tavanında (superior orbita) konumlanmış olması. Uzmanlar, daha önce göz çukurunun farklı kısımlarında benzer vakalara rastlanmasına rağmen, literatürde ilk kez üst orbita bölgesinde gelişen böylesi bir ektopik dişin kayıtlara geçtiğini açıkladı.
Yapılan patolojik testlerde teratom (içinde saç, diş, kemik gibi farklı dokular barındırabilen tümör türü) bulgusuna rastlanmadı ve gencin vücudunda başka bir anatomik sapma görülmedi.
Anne karnındaki gelişim anomalisi şüphesi
Bilim insanları, dişlerin anne karnındaki embriyonik gelişim sırasında yüz ve ağız dokularını oluşturan özel hücre katmanlarının etkileşimiyle şekillendiğini hatırlatıyor. Erken gelişim evresinde hücre göçünde yaşanan mikroskobik bir sapmanın veya doku katmanlarının yanlış yönlenmesinin bu tabloya yol açmış olabileceği değerlendiriliyor.
Göz çukurundaki diş başarıyla çıkarılarak genç sağlığına kavuşturulurken, bu dişin ağız içi yerine neden göz kapağının arkasında filizlendiği tıp dünyası için gizemini koruyor.
