Gökbilimciler, Hollandalı ünlü ressam Vincent van Gogh’un “Yıldızlı Gece” tablosunu anımsatan büyüleyici bir derin uzay karesine imza attı. Şili’deki Victor M. Blanco Teleskobu’na monte edilen 570 megapiksel çözünürlüklü Karanlık Enerji Kamerası (DECam) ile çekilen görüntü; parlayan gaz bulutlarını, yoğun toz şeritlerini, yeni doğan protostar yıldızları ve evrenin ilk dönemlerinden kalan yüz binlerce yıldızı tek bir kompozisyonda buluşturdu.
Görüntünün sol bölümünde, Dünya’ya yaklaşık 430 ışık yılı mesafede yer alan ve Güneş Sistemi’ne en yakın aktif yıldız oluşum merkezlerinden biri olan Güney Tacı Moleküler Bulutu (Corona Australis) yer alıyor. Eksi 260 dereceye kadar düşen dondurucu sıcaklık, gaz ve toz kütlelerinin yerçekimi etkisiyle çökerek yeni yıldızların doğmasını sağlıyor.
Toz perdesinin ardındaki doğum: NGC 6729
Bulutsunun merkezindeki fiziksel süreçler ve parlak yapılar detaylı olarak görüntülendi:
- Işıma ve Yansıma: Sol tarafta yer alan “NGC 6729” bulutsusundaki mavi tonlar tozun yıldız ışığını yansıtmasıyla (yansıma bulutsusu), turuncu tonlar ise genç yıldızların yaydığı morötesi ışınların gazı iyonlaştırmasıyla (salma bulutsusu) oluşuyor.
- İkili Yıldız Sistemi: Bulutsunun kalbinde, birbirleri etrafındaki bir tam turu 43 ila 47 yıl süren “R Coronae Australis” ikili yıldız sistemi bulunuyor.
Evrenin yaşıtı kadim devler: Şamdan Kümesi
Kozmik karenin sağ üst köşesinde ise moleküler bulutlardan tamamen farklı bir yapı olan “NGC 6723” (Şamdan Kümesi / Chandelier Cluster) küresel yıldız kümesi parlıyor:
- 29 Bin Işık Yılı Uzaklıkta: Dünya’dan 29 bin ışık yılı mesafede konuşlanan küme, milyarlarca yıl önce oluşmuş yüz binlerce yaşlı yıldızı barındırıyor.
- Evrenin İlk Çağları: Astronomlar, kümedeki bazı yıldızların yaşının neredeyse evrenin başlangıcına kadar uzandığını ve kümenin karmaşık bir evrimsel geçmişe sahip olduğunu kaydediyor.
Tek bir geniş açılı karede yıldızların milyarlarca yıllık yaşam döngüsünü —gaz ve toz bulutlarındaki ilk doğum evresinden, kadim küresel yıldız kümelerine kadar— bir arada sunan bu görüntü, evrenin oluşum süreçlerini anlamada bilim insanlarına eşsiz bir laboratuvar sunuyor.
