Kuzey Amerika’nın tatlı sularında yaşayan mersin balıklarının (sturgeon) yaşam sürelerine ilişkin ezber bozan yeni bir bilimsel araştırma yayımlandı. Journal of Fish Biology dergisinde yer alan çalışma, yaklaşık 2 metre uzunluğa ve 50 kilogramı aşan ağırlığa ulaşabilen bu dev tatlı su balıklarının 200 ila 300 yıl arasında yaşayabildiğini ortaya koydu.
Geleneksel yaş tespit yöntemlerinde yüzgeçlerdeki büyüme halkalarının sayılması, yaşlı balıklarda yanıltıcı sonuçlar vererek ömürlerinin eksik hesaplanmasına yol açıyordu.
Grönland köpek balığı modeliyle yeni yaş hesabı
Bilim insanları, uzun yıllar boyunca etiketlenip doğal ortamına bırakılan mersin balıklarının büyüme oranlarını geriye dönük olarak takip etti. Elde edilen veriler, dünyanın en uzun ömürlü omurgalılarından olan Grönland köpek balıklarının yaşını saptamak için geliştirilen matematiksel ve istatistiksel modellerle birleştirildi.
Gövde boyutu ve büyüme hızını temel alan bu gelişmiş modelleme, günümüzde nehir ve göllerde yüzen bazı mersin balıklarının 18. yüzyıldan bu yana hayatta olduğunu gösterdi.
3 asırlık tarihe tanıklık eden canlılar
Araştırmaya göre bugün tatlı sularda yüzen en yaşlı mersin balıkları, insanlık tarihinin birçok kritik dönüm noktasına doğrudan tanıklık etti:
18. Yüzyıl: Yedi Yıl Savaşları (1756-1763) ve ABD’nin kuruluş süreci.
19. Yüzyıl: Lewis ve Clark Keşif Seferi (1804-1806), Wisconsin’deki ilk tren seferi (1851) ve Büyük Şikago Yangını (1871).
20. Yüzyıl: Şikago Sıhhi ve Seyrüsefer Kanalı’nın açılışı (1900) ile Edmund Fitzgerald gemisinin batışı (1975).
Koruma ve ekosistem dengesi açısından kritik önem
Mersin balıklarının çok geç olgunlaşması ve uzun aralıklarla üremesi, popülasyonlarının yenilenmesini on yıllar süren hassas bir sürece bağlı kılıyor. Yaşam sürelerine dair elde edilen bu yeni bulgular, aşırı avlanma baskısı altındaki türün korunması, habitat iyileştirme projelerinin planlanması ve popülasyon iyileşme modellerinin daha doğru yönetilmesi açısından hayati bir veri tabanı sunuyor.
