Amerika Birleşik Devletleri’nde Kongre ara seçimleri yaklaşırken, siyasetin finansmanında köklü bir dönüşüm yaşanıyor. Geçmiş dönemlerde Washington’daki seçim harcamalarına petrol, ilaç ve geleneksel medya devleri yön verirken, bu seçim döneminde kripto para sektörü, yapay zeka girişimleri ve çevrim içi bahis platformları başı çekiyor.
Şirketlerin ve yeni nesil teknoloji milyarderlerinin yürüttüğü lobi ve bağış faaliyetleri, ABD Kongresi’ndeki sandalye dağılımını doğrudan şekillendirecek boyutlara ulaştı.
Rekor harcama: 517 milyon dolarlık finansman dalgası
Şirketlerin şeffaflığını ve hesap verebilirliğini denetleyen Public Citizen Raporu verilerine göre, 2026 Kongre seçimleri öncesindeki 15 aylık dönemde kurumsal siyasi harcamalar 517 milyon dolara ulaştı. Bu miktar, 2024 başkanlık seçimlerinin iki yıllık toplam kurumsal harcama rekoru olan 461 milyon doları şimdiden geride bıraktı.
Public Citizen Araştırma Direktörü Rick Claypool, bu seçim döneminde tanık olunan kurumsal kaynak akışının Amerikan siyaset tarihinde eşi benzeri görülmemiş bir düzeye ulaştığını vurguladı. Veriler, kripto para, yapay zeka ve çevrim içi bahis sektörlerinin tek başına en az 294 milyon dolarlık bağış yaptığını ortaya koyuyor.
Süper PAC’ler ve “Karanlık Para” ağları devrede
Yeni sektörler, doğrudan adaylara bağış yapmak yerine bağımsız harcama komiteleri (Süper PAC) ve bağışçı kimliklerini gizli tutabilen kar amacı gütmeyen kuruluşlar üzerinden organize oluyor. Yasalar gereği doğrudan adaylarla resmi koordinasyon kuramayan bu yapılar; televizyon reklamları, seçmen mobilizasyonu ve büyük miting kampanyaları düzenleyerek yasal düzenlemeleri sektör lehine şekillendirmeyi amaçlıyor.
Söz konusu stratejinin temelinde, kripto ve yapay zeka piyasalarına yönelik Kongre denetimlerini sınırlandırma, veri merkezlerinin yüksek enerji ihtiyaçlarına yasal kolaylık sağlama ve sektörel kısıtlamaları engelleme arayışı yer alıyor.
Teknoloji liderlerinden bireysel bağışlar
Kurumsal fonların yanı sıra sektörün önde gelen isimleri de kişisel servetleriyle yarışa dahil oluyor:
-
Elon Musk: Federal seçim süreçlerini desteklemek amacıyla 90 milyon doların üzerinde bütçe ayırdı.
-
Sergey Brin: Google’ın kurucu ortaklarından Brin, California’daki varlık vergisi tasarısına karşı ve eyalet düzeyindeki kampanyalara 106 milyon dolardan fazla harcama gerçekleştirdi.
-
Meta: Şirket, eyalet düzeyindeki yarışlar için farklı siyasi eylem komitelerine toplam 65 milyon dolarlık kaynak aktardı.
Siyasi reklam analiz firması AdImpact Verileri, bu dönemde toplam siyasi reklam harcamalarının 11,6 milyar dolarla tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaşacağını öngörüyor.
Seçmen tepkisi ve gündemin değişmesi tartışması
Ekonomik gücün siyasete doğrudan müdahalesi kamuoyunda tartışmaları da beraberinde getiriyor. Eleştirmenler; gıda enflasyonu, benzin fiyatları ve sağlık hizmetlerine erişim gibi geniş halk kitlelerini ilgilendiren temel sorunların, kripto varlık ve teknoloji düzenlemeleri gibi özel sektör önceliklerinin gölgesinde kaldığına dikkat çekiyor.
Buna karşın, artan kurumsal fon etkisine karşı kampanya yürüten ilerici adaylar, lobicilik faaliyetlerini doğrudan seçim meydanlarına taşıyarak seçmen desteği aramaya devam ediyor.
