SpaceX’in kurucusu Elon Musk, uydu internet hizmeti Starlink’in Hindistan pazarına uygun fiyatlarla sunulacağını açıklayarak, ülkenin en zengin iş insanı Mukeş Ambani’nin sahibi olduğu telekomünikasyon devi Reliance Jio’ya doğrudan meydan okudu. İki milyarder arasındaki gerilim, Jio Platforms şirketinin Hindistan tarihinin en büyük halka arzına hazırlandığı kritik bir dönemde tırmanışa geçti.
Halka arzda 106 milyar dolarlık piyasa değerlemesi hedefleyen Jio Platforms, düşük maliyetli internet stratejisiyle pazarda liderliğini koruyor. Ancak Starlink ve Jio dahil olmak üzere uydu interneti projelerinin faaliyet gösterebilmesi için son güvenlik onaylarını beklemesi gerekiyor.
İnternet tarifelerinde fiyat rekabeti kızışıyor
Hindistan, gigabayt başına yaklaşık 8 sentlik mobil internet maliyetiyle dünyanın en ucuz pazarlarından biri konumunda bulunuyor. Buna karşılık Starlink’in küresel tarifelerinde gigabayt başına maliyet ortalama 0,27 ile 1 dolar arasında değişiyor. Fiyat uçurumunun farkında olduklarını belirten Musk, X hesabından yaptığı açıklamada Hintli tüketicilere bütçe dostu paketler sunacaklarını duyurdu.
Musk paylaşımında, Starlink’in pahalı olması halinde kimse tarafından tercih edilmeyeceğini vurgulayarak, “Yaratacağımız rekabet Hint halkına daha fazla seçenek sunarak fayda sağlayacak. Ambani’nin kârı biraz düşebilir ancak pazardan çekilmek zorunda kalmayacak” ifadelerini kullandı.
“Hindistan’ın gerçek başbakanı” çıkışı
Musk, son dönemde Hindistan hükümetini ve Ambani’yi Starlink’in ülkeye girişini kasıtlı biçimde geciktirmekle suçlamıştı. SpaceX patronu, hükümetin yerli tekel olan Jio’yu koruduğunu ima ederek Ambani’ye yönelik “Hindistan’ın gerçek başbakanı” nitelendirmesinde bulunmuştu.
Yeni Delhi yönetimi ise iddiaları kesin bir dille reddediyor. Hindistan İletişim Bakanı Jyotiraditya Scindia, hükümetin tekel oluşumuna kesinlikle izin vermediğini ve teknoloji konusunda tamamen tarafsız bir politika izlediğini söyledi. Scindia; Starlink, Jio Satcom ve Eutelsat OneWeb olmak üzere üç şirkete lisans verildiğini, ancak ticari yayına geçebilmek için tüm sağlayıcıların güvenlik prosedürlerini eksiksiz yerine getirmesi gerektiğini vurguladı.
Spektrum tartışması ve güvenlik onayları
İki iş insanı daha önce de uydu frekans spektrumlarının tahsis edilme yöntemi konusunda karşı karşıya gelmişti. Musk frekansların ihalesiz idari tahsisle verilmesini savunurken, Ambani grubu açık artırma usulünü talep etmişti.
Haziran 2025’te faaliyet lisansını alan Starlink’in, yerel güvenlik izinlerinin tamamlanması halinde Hindistan pazarında Jio’nun pazar payını sarsabilecek agresif fiyat politikaları uygulaması bekleniyor. Küresel teknoloji devlerinin gözünü diktiği 1,4 milyarlık Hindistan pazarı, önümüzdeki günlerde uydu interneti alanında tarihi bir fiyat savaşına sahne olmaya aday görünüyor.
