Kuzey Kore yönetimi, cumartesi günü fırlattığı orta menzilli bir balistik füzenin alçak irtifada rotasını yapay zekâ teknolojisi kullanarak değiştirebildiğini açıkladı. Pyongyang yönetiminin bu teknolojiye dair bağımsız bir kanıt sunmaması ve teknik ayrıntı paylaşmaması, füzelerin havada gerçekten “düşünüp düşünmediği” ve yapay zekânın füze teknolojisindeki gerçek rolü hakkında soru işaretlerini beraberinde getirdi.
Pyongyang’ın iddiası ve bölgeden gelen veriler
Güney Kore Genelkurmay Başkanlığı, füzenin Wonsan bölgesinden denize doğru fırlatıldığını ve yaklaşık 700 kilometre mesafe katettiğini bildirirken, Japonya Savunma Bakanlığı bu menzili 680 kilometre olarak ölçtü.
Denemenin ardından Kuzey Kore lideri Kim Jong Un’un kız kardeşi Kim Yo Jong, fırlatılan stratejik silahın yapay zekâ teknolojisiyle entegre edildiğini ve alçak irtifada manevra kabiliyetine sahip olduğunu duyurdu. Seul ve Tokyo arasındaki menzil tespit farkına dikkat çeken Kim Yo Jong, füzenin “dalgalı rota” izlemesi nedeniyle Güney Kore radarlarının hedefi takip etmekte yetersiz kaldığını öne sürdü.
Askeri uzmanlar ise manevra yapabilen füzelerin hava savunma sistemleri tarafından engellenmesinin zor olduğunu ancak bu durumun füzelerin hedeflerini kesin bir hassasiyetle vuracağı anlamına gelmediğini vurguluyor.
Yapay zekâ iddiası ilk kez balistik füzeye taşındı
Yapay zekâ kavramı Pyongyang’ın askeri söyleminde ilk kez yer almıyor. Kim Jong Un’un daha önce insansız hava araçlarının (İHA) geliştirilmesinde bu teknolojiyi kullanma talimatı vermesinin ardından, Mayıs 2026’da taktik seyir füzelerinde yapay zekâ güdümlü hassas seyrüsefer kullanıldığı açıklanmıştı.
Cumartesi günü gerçekleştirilen son testle birlikte Kuzey Kore, taktik seyir füzelerinden sonra ilk kez “stratejik” olarak nitelendirdiği orta menzilli bir balistik füzeye yapay zekâ entegre ettiğini iddia etmiş oldu.
Füzede yapay zekâ ne anlama geliyor?
Uzmanlar, füzelerde yapay zekâ kullanımının füzenin insan iradesinden bağımsız kararlar aldığı veya kendi hedefini seçtiği anlamına gelmediğinin altını çiziyor:
- Hedef tanıma ve terminal güdüm: Yapay zekâ algoritmalarının, hedefe yaklaşma anında görüntüyü işleyerek önceden tanımlanmış hedefi otomatik teyit etme amacıyla kullanılmış olabileceği değerlendiriliyor.
- Manevra için yapay zekâ şart mı?: Balistik füzelerin havada yön ve irtifa değiştirmesi zaten bilinen geleneksel seyrüsefer ve aerodinamik kontrol sistemleriyle (orantılı seyrüsefer) gerçekleştirilebiliyor. Dolayısıyla füzenin rota değiştirebilmesi, sistemde mutlaka yapay zekâ bulunduğu anlamına gelmiyor.
- Hız kaybı riski: Alçak irtifada yapılan ani manevralar füzelerin hız kaybetmesine yol açarak son aşamada hava savunma bataryaları tarafından vurulmasını kolaylaştırabiliyor.
İddialar doğrulanabilir verilerden yoksun
Kuzey Kore’nin geçmişte hipersonik füze ve manevra kabiliyetine dair yaptığı benzer açıklamalar, bölgesel radar verileriyle zaman zaman çelişmişti. Cumartesi günkü fırlatmada orta menzilli bir balistik füzenin ateşlendiği doğrulanmış olsa da, uçuş bilgisayarında gerçekten işleyen bir yapay zekâ algoritmasının bulunup bulunmadığı bağımsız kaynaklarca henüz teyit edilebilmiş değil.
