ABD genelinde suçla mücadele amacıyla kurulan ve plaka tanıma teknolojisiyle çalışan devasa kamera ağı Flock, polis teşkilatı bünyesindeki suistimallerle gündemde. Washington Post tarafından yapılan kapsamlı araştırma; suçluları yakalamak için geliştirilen teknolojik altyapının, bazı kolluk kuvvetleri tarafından kadınları takip etme, taciz etme ve kişisel gözetleme aracına dönüştürüldüğünü ortaya koydu.
Dev Güvenlik Ağı ve Denetim Zafiyeti
Silicon Valley yatırımcıları tarafından desteklenen Flock şirketi, ABD genelinde 6 binden fazla yerel toplulukta 120 binden fazla kamerayla hizmet veriyor. Sistem, aylık yaklaşık 20 milyar plaka okuması gerçekleştirerek araçların güzergahlarını, rutinlerini ve zaman çizelgelerini kayıt altına alıyor.
Ancak mahkeme ve polis kayıtları üzerinde yapılan incelemeler, en az 50 polisin plaka okuma sistemlerini yetkisiz ve kişisel amaçlarla kullandığını gösterdi. Analiz edilen vakaların 26’sında görevlilerin eski eşlerini, kız arkadaşlarını veya kişisel ilgi duydukları kadınları mahkeme kararı olmadan takip ettiği belgelendi. Şirket verilerine göre arama yapmak için adli bir izne ihtiyaç duyulmaması ve mahkeme dosya numarasının girilmesinin zorunlu tutulmaması, yetki aşımına zemin hazırladı.
Mağdur Kadınlar ve Yetki İhlali
Soruşturmada öne çıkan olaylarda, Wisconsin’de bir polisin eski sevgilisinin hastane ziyaretlerini izlediği, Kansas’ta bir polis amirinin sistem üzerinden kişisel takip yapması sebebiyle görevden uzaklaştırıldığı yer aldı. Herhangi bir plaka numarası bilinmese dahi aracın rengi, modeli ve “görsel ayak izi” üzerinden arama yapılmasına imkan tanıyan özellikler, suistimalin boyutunu artırdı.
Konuya ilişkin değerlendirmede bulunan Electronic Frontier Foundation yetkilileri, kolluk kuvveti yetkisini kişisel araçlarla birleştiren kişilerin mağdurlar üzerinde psikolojik baskı kurduğunu vurguladı. Mağdurların, polis teşkilatının başındaki kişileri yine polise şikayet edememesi ise sistematik bir çaresizlik oluşturuyor.
Yasal Düzenleme Eksikliği ve Tepkiler
ABD genelinde plaka okuma sistemlerinin kullanımını düzenleyen federal bir yasanın bulunmaması, 18 binden fazla kolluk kuvveti biriminin eyalet bazındaki farklı kurallarla yönetilmesine yol açıyor. Şu ana kadar yalnızca 13 eyalet bu sistemlerin denetlenmesini zorunlu kılarken, 8 eyalet yetkisiz kullanımı suç kapsamına aldı.
Flock Şirketi Üst Yöneticisi (CEO) Garrett Langley, 140 bin aktif kullanıcı arasında suistimalin kaçınılmaz olduğunu ve şirket olarak ihlalleri tespit edecek denetim araçları sunduklarını belirtti. Ancak mahremiyet savunucuları, teknolojinin yasal düzenlemelerden çok daha hızlı geliştiğine ve denetim mekanizmalarının isteğe bağlı bırakılmasının güvenlik açığı yarattığına dikkat çekiyor.
