Amerika Birleşik Devletleri’nde toplumun inanç haritası son yirmi yılda köklü ve tarihi bir dönüşüm sürecine girdi. Pew Araştırma Merkezi’nin verileri, kendisini Hristiyan olarak tanımlayan Amerikalıların oranında keskin bir düşüş yaşandığını, buna karşılık hiçbir dini aidiyeti bulunmayan “inançsızlar/bağımsızlar” grubunun hızla yükselerek toplumun yaklaşık üçte birini oluşturduğunu ortaya koyuyor.
Hristiyan nüfus eriyor, inançsızlar tırmanıyor
1980’li yıllarda nüfusun yaklaşık yüzde 90’ının Hristiyan olduğu ABD’de, bu oran 2007’de yüzde 78’e, 2024 itibarıyla ise yüzde 62 seviyesine kadar geriledi.
Dini aidiyet beyan etmeyenlerin oluşturduğu grup ise Soğuk Savaş sonrası dönemdeki yüzde 7 seviyesinden 2007’de yüzde 16’ya, günümüzde ise yüzde 30’a tırmandı. Bu kesimin üçte ikisini oluşturan “dini açıdan nötr” bireylerin yüzde 63’ü, geleneksel kilise öğretilerinin dışında evrensel bir güce inandığını ancak kurumsal dine mesafeli durduğunu belirtiyor.
Megakiliselerin çöküşü ve kilise kapanmaları
Lifeway Research verilerine göre, ülkede geleneksel ve devasa “megakilise” yapıları ciddi bir kriz yaşıyor:
Yalnızca 2024 yılında ülke genelinde 4 bin kilise kapısına kilit vururken, yeni açılan ibadethane sayısı 3 bin 800’de kaldı.
Son yirmi yıllık süreçte kapanan kilise sayısının 50 bini aştığı tahmin ediliyor.
Kapanan tarihi binaların bir kısmı kafe, kültür merkezi veya farklı ibadethanelere dönüştürülüyor.
Yeni kurulan kiliseler ise daha çok Hispanik ve göçmen toplulukların yoğunlaştığı bölgelerde, geleneksel mimariden uzak ve teknolojik donanımlı olarak inşa ediliyor.
Kiliselerin siyasallaşması ahlaki sermayeyi eritti
Geleneksel Protestan kiliselerinin üye kaybı hızlanırken, Evanjelik kanat sosyal tabanındaki daralmayı siyasi nüfuzunu artırarak dengelemeye çalışıyor. 13 milyon üyeye sahip Güney Baptist Sözleşmesi (SBC) gibi yapılar muhafazakar siyasette belirleyici rol oynamaya devam ediyor.
Sosyo-politik analizler; kiliselerin aşırı partizanlaşması, Cumhuriyetçi ve Demokrat kutuplaşmasının merkezine yerleşmesi ve patlak veren kurumsal skandalların halkın kurumsal dine olan güvenini sarstığını gösteriyor. Her yıl Hristiyan toplumunun yaklaşık yüzde 1’inin kiliseden koptuğu kaydedilirken, siyasetin dini araçsallaştırmasının sekülerleşme ve bağımsız maneviyat arayışını daha da hızlandırdığı vurgulanıyor.
