Çin çağdaş sanatının dünyaca tanınan isimlerinden “Gao Kardeşler” ikilisinin üyesi, 70 yaşındaki heykeltıraş Gao Zhen, Hebei eyaletine bağlı Sanhe Şehir Mahkemesi tarafından 3 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Uluslararası Af Örgütü (Amnesty International), Gao’nun Çin Ceza Kanunu kapsamındaki “kahramanlar ve şehitlerin itibarını zedelemek” suçlamasıyla bu maddeden verilebilecek en yüksek cezayı aldığını duyurdu.
Dava konusu heykellerin büyük kısmının 10 yılı aşkın süre önce yapıldığı ve Çin Kültür Devrimi ile eski lider Mao Zedong’a yönelik cesur eleştiriler içerdiği belirtildi. Ağustos 2024’te ailesiyle birlikte Çin’e giden sanatçının atölyesine 30 polis baskın düzenlemiş, heykellerine el konularak atölyesi mühürlenmişti. O tarihten bu yana tutuklu bulunan Gao’nun cezasının, gözaltı süresi mahsup edilerek 25 Ağustos 2027’de tamamlanacağı kaydedildi.
Af Örgütü: “Yasa geriye dönük işletildi, aile cezalandırılıyor”
Uluslararası Af Örgütü, kararın sanatsal ifade özgürlüğüne yönelik açık bir saldırı olduğunu ve yasanın geriye dönük işletildiğini açıkladı:
Geriye dönük suçlama: Eserlerin, “kahramanların ve şehitlerin itibarını koruma kanunu” yürürlüğe girmeden yıllar önce üretildiği, muğlak ve siyasi saikli yasaların eleştirel sesleri bastırmak için kullanıldığı vurgulandı.
Aileye yurt dışı yasağı: Hakkında hiçbir suçlama bulunmayan eşi ve oğlunun “ulusal güvenlik” gerekçesiyle Çin’den çıkışının engellenmesi “toplu cezalandırma” olarak nitelendirildi.
Sağlık sorunları kritik: 70 yaşındaki sanatçının bel omurgası rahatsızlığı ve dizlerinde sıvı toplanması gibi ciddi sağlık sorunları bulunduğu, gözaltı sürecinde birkaç kez fenalaştığı bildirildi.
Uluslararası insan hakları örgütleri, Pekin yönetimine Gao Zhen hakkındaki mahkûmiyetin derhal kaldırılarak koşulsuz serbest bırakılması, ailesine yönelik seyahat engelinin kaldırılması ve ilgili yasanın uluslararası standartlara uyarlanması çağrısında bulundu.
