Avrupa Futbol Federasyonları Birliği (UEFA) Finansal Sürdürülebilirlik ve Araştırma Direktörü Andrea Traverso, Premier League kulüplerinin transfer piyasasındaki aşırı harcama ve şişen bonservis gelirlerine olan bağımlılığının “kırılgan bir ekonomik model” yarattığını belirterek, bu durumun kulüplerin uzun vadeli varlığını tehlikeye atabileceği uyarısında bulundu.
UEFA’nın yayımladığı “Avrupa Kulüplerinde Yetenek ve Rekabet Ortamı” başlıklı raporda, İngiliz kulüplerinin yıllık yaklaşık 4 milyar sterlinlik (5,3 milyar dolar) devasa yayın gelirlerinin sağladığı güçle 2026 yaz transfer dönemini domine ettiği bildirildi. Rapora göre Premier League takımları yaz döneminde 4,6 milyar euro (yaklaşık 6,07 milyar dolar) harcadı. Bu tutar, listenin devamında yer alan 8 Avrupa ülkesinin toplam transfer harcamasını geride bırakırken, ligdeki 20 kulübün yıllık gelirlerinin yüzde 56’sına ulaştı.
Kulüpler arası borç sarmalı ve taksit riski
İngiliz kulüpleri arasındaki iç transfer hacmi geçen yıla göre yüzde 44 artarak 2,2 milyar euronun üzerinde bir para akışı sağladı. Avrupa’da Premier League oyuncularının maaş ve bonservis bedellerini karşılayabilecek çok az kulüp bulunması sebebiyle, İngiliz ekiplerinin kâr ve gelir hedeflerini tutturmak için kendi iç pazarlarına yöneldiği vurgulandı.
Bu tablonun ciddi riskler barındırdığını dile getiren Traverso şu değerlendirmelerde bulundu:
“Transfer değerleri özellikle İngiltere pazarında keskin biçimde yükseliyor. Bu durum, oyuncuların amortisman (muhasebesel değer kaybı) maliyetlerini artırarak kulüplerin mali tabloları üzerindeki baskıyı büyütüyor. Mevcut maliyetler yüksek transfer kârlarıyla kapatılmaya çalışılsa da bu yapı, piyasanın sürekli büyümesine ve nakit bolluğuna bağımlı son derece kırılgan bir model oluşturuyor. Alımların çoğu peşin yapılmıyor, ödemeler yıllara yayılıyor ya da kısa vadeli nakit bulmak için gelecek alacaklar factoring benzeri yöntemlerle kırdırılıyor. Sonuç olarak transfer borçları katlanıyor ve geçmiş yatırımlar gelecekteki nakit akışlarına ipotek ediliyor.”
Chelsea ve Aston Villa’dan satış rekoru
Piyasadaki olası bir talep düşüşü, bonservis değerlerindeki düzeltme veya kredi koşullarının sıkılaşması hâlinde birçok kulübün sürdürülebilirlik krizine gireceğini belirten rapor, rekor gelirleri de paylaştı. UEFA finansal kurallarını ihlal ettikleri gerekçesiyle üst üste iki yaz transfer döneminde para cezası alan Chelsea ve Aston Villa, Monaco’nun 2017’deki tarihi transfer geliri rekorunu geride bıraktı.
Yaz boyunca futbolcu satışlarından Chelsea 471 milyon euro, Aston Villa ise 366 milyon euro gelir elde etti. Öte yandan Premier League’e yeni transfer olan oyuncuların ortalama bonservis bedeli bu yaz yüzde 8 artışla 24 milyon euroya çıkarak tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı.
