ABD Başkanı Donald Trump tarafından vatandaşlar ile kamu hizmetleri arasındaki bürokrasiyi azaltmak amacıyla kullanıma açılan resmi yapay zeka portalı “America.gov”, beklenmedik bir krizin odağına yerleşti. 29 Eylül 2026 Salı günü tanıtılan ve gelecekte pasaport yenilemeden Medicare başvurularına kadar pek çok hizmeti tek arayüzden sunması hedeflenen sistem, Beyaz Saray’ın siyasi anlatısına uyum sağlamak yerine bizzat Trump’ın sıkça tekrarladığı iddiaları resmi kayıtlarla yalanladı.
Algoritmik isyan: Veriler Trump’ı doğrulamadı
Sistemin yayına girmesiyle birlikte İngiliz The Guardian ve The Independent gazeteleri ile Amerikan Axios haber platformu, yapay zeka botunu doğrudan test etti. Modelin kamusal veri tabanlarına dayanarak verdiği yanıtlar ile Donald Trump’ın geçmiş açıklamaları karşılaştırıldığında ortaya çarpıcı çelişkiler çıktı:
- 2020 Seçimleri: Trump seçimlerin hileli olduğunu ve kendisinin kazandığını savunurken; yapay zeka botu Joe Biden’ın seçimi meşru şekilde kazandığını ve organize bir hile tespit edilmediğini bildirdi.
- Amerikalıların Gelir Artışı: Trump kendi iktidarında halkın iki kat daha zenginleştiğini öne sürdü; sistem ise ABD Merkez Bankası (Fed) verilerinde hanehalkı servetinin ikiye katlandığına dair bir kayıt bulunmadığını açıkladı.
- Enflasyon Kayıtları: Trump, Biden dönemindeki enflasyonun “tarihin en kötüsü” olduğunu iddia ederken; chatbot Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) tarihsel verilerinin bu iddiayı desteklemediğini belirtti.
- Küresel Petrol Rezervleri: Trump’ın “ABD ve Venezuela dünya petrolünün yüzde 60’ına sahip” çıkışına karşılık bot, küresel verilerin bu iddiayı doğrulamadığını kaydetti.
- Maaş Reddi: Trump devlet maaşı almayan tek başkan olduğunu iddia ederken; sistem geçmişte de maaşını bağışlayan veya reddeden ABD başkanlarının bulunduğunu hatırlattı.
Beyaz Saray’dan acil müdahale ve filtreleme adımı
Yapay zekanın Trump’ın tezlerini peş peşe çürütmesi üzerine Beyaz Saray teknik ekibinin sisteme hızla müdahale ettiği bildirildi. Independent ve CNN’in aktardığı bilgilere göre, tepkilerin ardından sistem güncellenerek bazı sorulara doğrudan yanıt vermek yerine “siyasi yorum yapılmadığı” gerekçesiyle erişim kısıtlaması getirildi.
Uzmanlar, sistemin farklı kullanıcılara çelişkili cevaplar vermesini veya bazı yanıtlardan kaçınmasını; modelin yönlendirici iç talimatlarına (prompt engineering), veri önbelleklerine ve hükümet yetkililerinin sonradan eklediği filtreleme mekanizmalarına bağlıyor. 29 bin resmi kamu web sitesini tarayarak cevap üreten yapay zekanın başkanın söylemleriyle yaşadığı bu uyumsuzluk, devlet güdümlü teknoloji projelerinde nesnel bilgi ile siyasi sadakat arasındaki gerilimi bir kez daha gözler önüne serdi.
