ABD ile İran arasında tırmanan askeri gerilim devam ederken, sosyal medyada köylülerin tarlaya inen bir paraşütçünün etrafını sardığı anları gösteren 17 saniyelik bir video dolaşıma sokuldu. Paylaşımlarda, İran hava savunma sistemleri tarafından düşürülen ABD’ye ait bir F-15 (bazı paylaşımlarda F-35) savaş uçağının pilotunun esir alındığı iddia edildi.
Kısa sürede yüz binlerce etkileşim alan görüntüler için ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM) açıklama yaparak İran tarafından herhangi bir ABD savaş uçağının düşürülmediğini vurguladı.
Görsel Analiz Libya’daki Askeri Eğitimi İşaret Ediyor
Açık kaynak doğrulama teknikleri ve tersine görsel arama yöntemleriyle yapılan incelemeler, görüntülere ilişkin gerçekleri ortaya çıkardı:
-
Eski Görsel: Videonun ilk olarak Nisan 2024’te sosyal medyaya yüklendiği ve güncel çatışmalarla ilgisi olmadan tekrar dolaşıma sokulduğu tespit edildi.
-
Paraşütçünün Kimliği: Görüntülerdeki kişinin İranlı köylülerce kuşatılan bir ABD pilotu değil, Libya Özel Kuvvetleri (Saka) bünyesinde görev yapan “Weysi el-Tirah” isimli bir Libyalı asker olduğu belirlendi.
-
Eğitim Sahası: Videonun Mart 2024’te Libya’nın Bingazi kentinde düzenlenen “80. Temel Paraşüt Kursu” mezuniyet tatbikatı sırasında çekildiği, eylemcilerin değil asker arkadaşlarının kutlama için paraşütçünün yanına koştuğu saptandı.
Bölgedeki Hava Üstünlüğü Tartışması
İran medyasının geçmiş dönemde düşen uçak enkazlarına dair yayımladığı bazı görsellerin bu dezenformasyon kampanyasına zemin hazırladığı ifade ediliyor.
Nisan ayında İran topraklarına düşen bir ABD F-15E Strike Eagle uçağına ilişkin iddialar gündemi meşgul etse de, son yayımlanan “esir pilot” videosunun Libya’daki bir askeri eğitim tatbikatından koparılarak kurgulandığı kesinleşti.
