Avrupa Uzay Ajansı’nın (ESA) Jüpiter ve buzlu uydularını incelemek üzere fırlattığı “JUICE” (Jüpiter Buzlu Uydular Kaşifi) uzay aracı, yolculuğunun en kritik virajlarından birinde rotasını yeniden Dünya’ya çevirdi. Kısa süreli geçiş yalnızca görüntü kaydetmekle kalmadı; gezegenimizin kütle çekim gücünü adeta bedava bir roket motoru gibi kullanarak aracın hızını saniyede 3,5 kilometre artırdı ve yönünü 20 derece değiştirdi.
14 Nisan 2023 tarihinde Fransız Guyanası’ndan Ariane 5 roketiyle fırlatılan araç, yalnızca kimyasal yakıtla ulaşılamayacak mesafeleri katetmek için gezegenlerin çekim kuvvetini kullanan “kütle çekim yardımı” (gravity assist) manevralarından faydalanıyor. 2024’te Ay ve Dünya yakınından geçen, 2025’te Venüs’ü ziyaret eden JUICE; son olarak Ocak 2029’da Dünya’ya bir kez daha yaklaşacak ve Temmuz 2031’de Jüpiter’e varacak nihai rotasına oturacak.
Yakıt tasarrufu ile bilimsel ömür uzatılıyor
Kütle çekim desteği manevrası, hareket halindeki bir gezegenin yanından hassas açılarla geçerek yüksek miktarda yakıt yakmadan ivme kazanmayı sağlıyor. ESA JUICE Operasyon Direktörü Angela Dietz, geçişin anlık ve son derece hassas bir rota takibi gerektirdiğini, planlanan yakıtın neredeyse tamamının korunduğunu belirtti. Korunan bu yakıt rezervi, 2031’de hedefe ulaşıldığında bilimsel deneylerin çok daha uzun süre sürdürülmesini mümkün kılacak.
Dünya geçişi aynı zamanda araç üzerindeki 10 farklı hassas ölçüm cihazının kalibre edildiği bir açık uzay laboratuvarına dönüştü. Dünya’nın manyetosfer kuyruğunda günler geçiren sensörler, manyetik alan ve parçacık ölçümleri yaparak Jüpiter çevresinde yapacakları analizler öncesinde test edildi.
Buz tabakalarının altında saklı okyanuslar
JUICE projesinin nihai hedefi, Güneş Sistemi’nin dev gezegeni Jüpiter’i ve onun buzla kaplı uyduları Ganymede, Callisto ve Europa’yı incelemek. Bilim insanları, bu donmuş kabukların altında sıvı su okyanusları ve potansiyel yaşam alanları barındığını öngörüyor.
Ganymede yörüngesine girecek ilk araç olacak
Hedefe vardıktan sonra dev uyduların yakınından 35 kez alçak geçiş yapacak olan JUICE, 2034 yılına gelindiğinde Ganymede’in yörüngesine yerleşecek. Ganymede, Güneş Sistemi’ndeki en büyük uydu olmasının yanı sıra kendi iç manyetik alanına sahip tek doğal uydu olma özelliğini taşıyor. Dünya’dan alınan bu dinamik itiş gücü, Dünya dışındaki potansiyel yaşam izlerini aydınlatacak tarihi keşif misyonunun en temel yapı taşlarından birini oluşturuyor.
