Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulu, ABD, Rusya ve İsrail’in muhalefetine rağmen Volker Türk‘ün BM İnsan Hakları Yüksek Komiseri olarak görev süresini 4 yıl daha uzattı.
Oylama ve reddedilen teklifler
BM Genel Kurulu’nda gerçekleştirilen oylamada karar, 144 kabul, 10 ret ve 13 çekimser oyla kabul edildi. Genel Sekreter Antonio Guterres’in önerdiği yeni dönem, 12 Ekim 2026 tarihinden itibaren başlayacak. Oylama öncesinde Rusya’nın Türk’ün görev süresini 31 Aralık 2026’ya kadar kısa süreli uzatma teklifi ile ABD’nin oylamanın ertelenmesi yönündeki talebi Genel Kurul tarafından reddedildi.
Muhalefetin ve tepkilerin arka planı
Avusturyalı diplomat Volker Türk’ün yeniden seçilmesine karşı çıkan ülkelerin başında gelen ABD, Rusya ve İsrail, Türk’ün şu eleştirileri ve tutumları nedeniyle karara tepki gösterdi:
-
Rusya’nın Ukrayna’daki savaşına yönelik açık eleştirileri,
-
İsrail’in Gazze’deki eylemleri ve suçlamaları,
-
ABD’deki göçmen merkezlerinde gözaltı sırasında yaşanan ölümlere ilişkin soruşturma çağrıları,
-
ABD ile İran arasındaki çatışmalara yönelttiği eleştiriler.
ABD’nin BM Yönetim ve Reform İşleri Temsilcisi Büyükelçi Jeffrey Bartos, 4 yıllık uzatmayı eleştirerek Guterres’in oylamayı aceleye getirdiğini savundu ve ABD’nin örgüte katılımını, desteğini ve finansmanını derhal yeniden değerlendireceğini belirtti.
İnsan Hakları İzleme Örgütü’nden (HRW) destek
Öte yandan, İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW) BM Direktörü Louis Charbonneau, kararı memnuniyetle karşıladı. Çin, Rusya ve ABD gibi büyük güçlerin BM’nin insan hakları kurumlarını zayıflatma çabalarına karşı direnecek cesur bir yüksek komiserin önemine dikkat çekti.
1993 yılında ihdas edilen BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği makamı, küresel çapta hak ihlallerini izleme ve özgürlüklerin gerilemesine karşı ses yükseltme konusunda kritik bir rol oynamaya devam ediyor.
