Büyük Okyanus’un batısındaki Kuzey Mariana Adaları’nın en büyük adası Saipan, Çinli anne adaylarının doğum yaparak bebeklerine Amerikan vatandaşlığı kazandırdığı sıra dışı bir “doğum turizmi” rotasına dönüştü. İngiliz The Telegraph gazetesinin yayımladığı araştırma, son yıllarda alınan katı önlemlere ve düşen sayılara rağmen hamile Çinli kadınların adaya gelmeye devam ettiğini belgelerken; Washington kulislerinde bu çocukların ileride Pekin adına birer “casusluk ağına” dönüşebileceği yönündeki güvenlik kaygılarını yeniden aydınlattı.
Ada yönetimi ve yerel hastaneler süreci ticari bir gerçeklik olarak görürken, ABD ana karasındaki siyasetçiler ve istihbarat çevreleri durumu stratejik bir güvenlik açığı olarak değerlendiriyor.
Vizesiz geçiş kapısı ve zirveden düşüşe geçen rakamlar
Saipan, ABD toprağı statüsünde bulunması sebebiyle anayasal olarak adada doğan her bebeğe doğrudan Amerikan vatandaşlığı hakkı tanıyor. Adayı asıl cazibe merkezi haline getiren faktör ise Çin vatandaşlarına yönelik uygulanan özel vize muafiyeti rejimi oldu. ABD anakarasına girmek için zorlu vize süreçlerinden geçemeyen hamile kadınlar, doğrudan Saipan’a uçarak doğumlarını adanın tek teşekküllü hastanesinde gerçekleştirmeye başladı.
Göç Politikaları Enstitüsü verilerine göre, 2009’da başlatılan vize kolaylıkları öncesinde adada yabancı turistlerin yaptığı doğum sayısı 10’un altındayken, 2018 yılında bu rakam 581’e fırladı. Ancak ABD Gümrük ve Sınır Muhafaza birimlerinin denetimleri sıkılaştırması ve kalış sürelerini 14 güne indirmesiyle birlikte yabancı turist doğumları 2024’te 58’e, 2025’te ise 47’ye kadar geriledi. Yerel yetkililer krizin büyük ölçüde dizginlendiğini savunuyor.
‘Geleceğin casusları’ korkusu nereden besleniyor?
Tartışmanın alevlenmesindeki temel unsur, Saipan’ın Tayvan ve Çin’e coğrafi yakınlığı ile Guam’daki dev Amerikan askeri üssüne yalnızca bir saatlik uçuş mesafesinde bulunması. Washington’daki bazı muhafazakar senatörler ve analistler, Amerikan pasaportuyla büyüyen bu çocukların 2030’lu yıllarda oy kullanma ve stratejik kamu görevlerine girme hakkına sahip olacağını belirterek; Pekin yönetiminin uzun vadeli bir istihbarat havuzu oluşturabileceği uyarısında bulunuyor.
Buna karşın uzmanlar, Çin hükümetinin Saipan’daki doğum turizmini resmi bir casusluk programı olarak organize ettiğine dair hiçbir somut istihbarat kanıtı bulunmadığının altını çiziyor. Adaya gelen ailelerin temel motivasyonunun, çocuklarına Batı’da eğitim ve serbest seyahat imkânı sunarak çift pasaport güvencesi sağlamak olduğu ifade ediliyor.
Beyaz Saray ve yargı karşı karşıya
Ağustos 2026’da ABD Başkanı Donald Trump, “doğum turizmini” hedef alan ve yabancıların yalnızca vatandaşlık edinmek amacıyla ülkeye girişini sınırlandırmayı öngören bir başkanlık kararnamesi imzaladı. Ancak söz konusu kararname, doğumla kazanılan vatandaşlığa ilişkin anayasal içtihatlara dayanan federal mahkeme engeline takıldı. Federal Yargıç Deborah Boardman, eylül ayı başında aldığı kararla düzenlemenin yürütmesini geçici olarak durdurdu.
Ekonomisinin büyük bölümü turizme dayanan Saipan yönetimi ise yabancı ziyaretçilere kapıların tamamen kapatılmasının adadaki küçük işletmeleri iflasa sürükleyeceğini savunarak Washington’ın güvenlik odaklı baskılarına karşı temkinli bir duruş sergiliyor.
