ABD ve İran arasında 14 Haziran’da varılan ve 18 Haziran’da resmen yürürlüğe giren mutabakat zaptı, stratejik Hürmüz Boğazı’ndaki ticari faaliyetleri hareketlendirdi. Savaşın başlamasıyla 28 Şubat sonrasında neredeyse durma noktasına gelen gemi geçişleri, taraflar arasındaki mutabakatın ardından hız kazandı.
Trafik hareketlendi: Haftalık %54 artış
Veri analitik şirketi Kpler’in verilerine göre, Hürmüz Boğazı’ndaki ticari gemi trafiği son bir haftada istatistiksel olarak ciddi bir yükseliş kaydetti. 15-21 Haziran haftasında günlük ortalama 32 ticari gemi geçişi yapılırken, 22-28 Haziran haftasında bu sayı günlük ortalama 49’a çıktı.
Haftalık bazdaki veriler incelendiğinde, boğazdaki trafiğin bir önceki haftaya göre yaklaşık yüzde 54 oranında arttığı görülüyor. Söz konusu dönemdeki en yoğun geçiş, savaşın başladığı 28 Şubat tarihinden bu yana kaydedilen en yüksek rakamlardan biri olarak 24 Haziran’da 76 gemi ile gerçekleşti.
Sektörde temkinli iyimserlik hakim
Trafikteki bu belirgin artışa rağmen sektör temsilcileri, ABD-İran arasındaki müzakere sürecinin kırılgan yapısı nedeniyle temkinli yaklaşımlarını sürdürüyor. Boğaz’daki geçiş sayıları, savaş öncesi dönemde günlük ortalama 130 civarında seyreden rakamların hala oldukça altında kalmaya devam ediyor. Uzmanlar, tarafların uzlaşma adımlarının kalıcı olmaması durumunda piyasadaki bu toparlanmanın duraksayabileceği konusunda uyarıyor.
Petrol sevkiyatı ve rota detayları
Hürmüz Boğazı üzerinden gerçekleşen sevkiyatların ana kalemini; İran, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Irak ve Kuveyt kaynaklı ham petrol ve petrol ürünleri oluşturuyor. Güncel veriler, dün itibarıyla boğazdan 40 gemi geçişi yapıldığını ve en az 6 milyon varil ham petrol taşındığını ortaya koyuyor.
Bölgedeki geçişlerin büyük çoğunluğu, İran karasularında belirlenen “İran rotası” üzerinden sağlanıyor. Geçiş yapan gemi filosunun önemli bir kısmını ise yaptırım kapsamındaki gemiler ve “gölge filo” olarak adlandırılan deniz araçları oluşturmaya devam ediyor.
