Orta Doğu’da taşları yerinden oynatacak tarihi gelişme resmen gerçekleşti. İsrail’in Lübnan’ın başkenti Beyrut’a düzenlediği kanlı hava saldırısıyla sabote edilmeye çalışılan diplomatik süreç, ABD Başkanı Donald Trump’ın kararlı duruşuyla zafere ulaştı. Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun tüm itiraz ve engelleme girişimlerine rağmen, İran İslam Cumhuriyeti ile barış anlaşmasının tamamlandığını dünyaya ilan etti.
Kabineyi yarıda kestiren kritik telefon trafiği
İsrail’in pazar günü Beyrut’un Dahiye bölgesine düzenlediği bombardımanın ardından Tel Aviv ve Washington hattında adeta telefon diplomasisi savaşı yaşandı. Yedioth Ahronot gazetesinin aktardığı kulis bilgilerine göre; İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Donald Trump’tan gelen acil telefon çağrısı üzerine güvenlik kabinesiyle yaptığı stratejik toplantıyı yarıda kesmek zorunda kaldı.
Yapılan gerilimli görüşmede Trump’ın Netanyahu’ya, İsrail’in askeri hamlelerinden duyduğu rahatsızlığı yinelediği ve İran ile barış anlaşmasını imzalama konusunda tamamen kararlı olduğunu ilettiği öğrenildi. Eş zamanlı olarak İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz’ın da ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth ile telefonda görüşerek durum değerlendirmesi yaptığı bildirildi. Trump, bu baskı diplomasisinin hemen ardından imza töreninin önündeki engellerin kalktığını işaret etti.
Trump ilan etti: “Dünyanın gemileri, motorlarınızı çalıştırın!”
Beyrut saldırısı nedeniyle birkaç saat sarkan tarihi imza süreci, Trump’ın sosyal medya hesabından yaptığı zafer ilanıyla resmiyet kazandı. Anlaşmanın sorunsuz bir şekilde tamamlandığını belirten ABD Başkanı, küresel enerji piyasalarını ve jeopolitik dengeleri rahatlatacak şu ifadeleri kullandı:
“Herkese tebrikler. İran İslam Cumhuriyeti ile yapılan barış anlaşması tamamlanmıştır. Hürmüz Boğazı’nın ticari gemilere ücretsiz ve güvenli olarak açılmasını, aynı zamanda ABD Donanması tarafından uygulanan ablukanın derhal kaldırılmasını tam olarak onaylıyorum. Dünyanın tüm gemileri; motorlarınızı çalıştırın. Petrol yeniden özgürce aksın!”
Hürmüz Boğazı ve küresel enerji piyasaları nefes aldı
İran askeri kanadının, İsrail saldırılarının sürmesi halinde kapatmakla tehdit ettiği Hürmüz Boğazı’nın güvenliğinin bu anlaşmayla garanti altına alınması, küresel piyasalarda bayram havası yarattı. ABD’nin bölgedeki donanma ablukasını kaldırma kararı, Orta Doğu’da uzun yıllardır süren ambargo ve sıcak çatışma riskini en düşük seviyeye indirdi. Trump’ın “Bunu mahvetmeyelim” dediği uzun soluklu barış sürecinin, sahada nasıl bir yankı bulacağı ise önümüzdeki günlerde netleşecek.
