Türk edebiyatının ve düşünce dünyasının usta kalemlerinden “Kudüs şairi” Nuri Pakdil, vefatının yedinci yıl dönümünde İstanbul’da düzenlenen özel bir programla anıldı. Ketebe Yayınları öncülüğünde Fatih Sultan Mehmet Vakıf Üniversitesi Ayasofya Yerleşkesi’nde gerçekleştirilen etkinlikte, yazarın edebi mirası ve düşünsel çizgisi masaya yatırıldı.
Yazar Necip Evlice ile Prof. Dr. Turan Koç’un konuşmacı olarak katıldığı anma programına, Pakdil’in kişisel eşyalarını, mektuplarını ve anılarını içeren kapsamlı bir sergi de eşlik etti. Programda, yazarın bugüne kadar gün ışığına çıkmamış günlük ve belgelerinden oluşan geniş arşivinin araştırmacıların erişimine açılacağı müjdesi verildi.
Seyahat biletinden alışveriş fişine uzanan titiz arşiv
Nuri Pakdil’in yakın dostu Necip Evlice, vefatın ardından yazarın kütüphanesini ve evraklarını tasnif ederken karşılaştığı arşivin şaşırtıcı detaylarını paylaştı. Pakdil’in yalnızca edebi metinleri değil, hayatın içinden en küçük anları dahi belgelediğini aktaran Evlice, kutlama kartları, telgraflar ve otel notlarının yanında şehirler arası biletlerin hatta bakkaldan alınan bir bisküvinin fişinin dahi saklandığını belirtti.
Bu titiz arşivcilik anlayışının Pakdil’in bilinmeyen taraflarını aydınlatacağını vurgulayan Evlice, tüm bu görsel ve yazılı materyallerin dijital ortama aktarılarak araştırmacılar ile okurların istifadesine sunulması için çalışmaların sürdüğünü açıkladı.
12 Eylül sonrası 18 aylık kesintisiz günlük ortaya çıktı
Arşiv tasnifi esnasında tespit edilen en dikkat çekici bulgu ise 1983-1984 yıllarını kapsayan el yazması notlar oldu. Temmuz 1983 ile Aralık 1984 tarihleri arasındaki 18 aylık döneme ait zarfları incelediğinde her gün için aksatılmadan yazılmış iki ya da üç sayfalık kesintisiz not dizisiyle karşılaştığını anlatan Evlice, belgelerin dijitale aktarılmaya başlandığını kaydetti.
Söz konusu notlar, 12 Eylül darbesinin ardından Ankara’da münzevi bir yaşam sürdüren Pakdil’in en zor şartlar altında dahi yazma disiplininden kopmadığını ve ilerleyen yıllarda yayımlanan eserlerinin arka planındaki yoğun düşünsel emeği gözler önüne seriyor.
Edebiyat dergisinden bugüne uzanan düşünce mirası
Etkinlikte söz alan Prof. Dr. Turan Koç, Pakdil ile 1972 yılındaki ilk karşılaşmasına değinerek, yazarın TBMM Kütüphanesi başta olmak üzere kütüphanelerde geçirdiği uzun mesailerin düşünce yapısını derinleştirdiğini söyledi. Pakdil’in sözü yalnızca pasif bir anlatım aracı olarak değil, insanı harekete geçiren, duygu, anlam ve eylemi harmanlayan bir sorumluluk çağrısı olarak gördüğünü vurguladı.
Kendi telif eserlerinin yanı sıra öncülük ettiği Edebiyat dergisiyle bir ekol oluşturan Nuri Pakdil’in külliyatı, dil ve imla hassasiyetleri korunarak Ketebe Yayınları tarafından yeniden basılmaya devam ediyor. Yazarın tüm eserleriyle birlikte, kendisine gelen mektuplardan derlenen “Koca Adam Merhaba!” adlı çalışma da dönemin kültür ortamına birinci elden ışık tutmayı sürdürüyor.
