ABD siyaseti, Başkan Donald Trump’ın görev yapmaya uygun olup olmadığını inceleyecek bir mekanizma kurulması teklifiyle hareketlendi. Temsilciler Meclisi Üyesi Jamie Raskin tarafından sunulan tasarı, “Başkanın Görev Yetkilerini ve Sorumluluklarını Yerine Getirme Yeterliliği Komisyonu” oluşturulmasını hedefliyor. Tasarı, gerekli görülen hallerde başkanın tıbbi bir heyet tarafından zihinsel ve fiziksel muayeneye tabi tutulmasını içeriyor.
Yetki devri gündemde
ABD Anayasası’nın 25. Ek Maddesi’ne dayandırılan tasarıya göre; başkanın görevini yerine getiremediğinin tespit edilmesi durumunda, yetkilerin başkan yardımcısına devredilmesi süreci başlatılabilecek. Bu işlemin gerçekleşmesi için başkan yardımcısı ve kabine çoğunluğunun ya da Kongre tarafından kurulan özel bir organın yazılı beyanı şart koşuluyor.
Tasarının gerekçeleri: Papa krizi ve sosyal medya
Jamie Raskin, tasarıyı Kongreye taşıyan süreçte Trump’ın tartışmalı eylemlerine dikkat çekti. Gerekçeler arasında şunlar yer alıyor:
Dini Gerilimler: Papa 14. Leo’ya yönelik sert eleştiriler ve kendisini Hz. İsa’ya benzeten görseller paylaşması.
Askeri Kararlar: Kongre’nin savaş yetkilerini ihlal ederek Orta Doğu’da istikrarsızlığa yol açtığı iddiası.
Söylem Dili: Medeniyetleri yok etme tehditleri ve kamuoyunda başkanlık makamına duyulan güvenin sarsılması.
Kabul edilme ihtimali düşük
Şu ana kadar 50 Demokrat üyenin desteğini alan tasarının, Cumhuriyetçilerin kontrolündeki Kongre’den geçmesi beklenmiyor. ABD yasalarına göre bir başkanın görevden alınması için Temsilciler Meclisi’nde salt çoğunluk, Senatoda ise üçte iki oy birliği gerekiyor. Siyasi gözlemciler, bu girişimi Trump yönetimine yönelik diplomatik ve iç siyasi baskıyı artırma hamlesi olarak değerlendiriyor.
